نرخ بیکاری در تازهترین گزارش مرکز آمار ایران برای سال ۱۴۰۴ معادل ۷.۵ درصد اعلام شد. این آمار نشان میدهد سهم جمعیت بیکار از کل جمعیت فعال کشور نسبت به سال قبل اندکی کاهش یافته، اما همچنان بازار کار با چالشهایی مانند کاهش مشارکت اقتصادی، افزایش بیکاری جوانان و رشد جمعیت غیرفعال روبهرو است.
بر اساس گزارش ثروت فردا، نرخ بیکاری جمعیت ۱۵ ساله و بیشتر نسبت به سال ۱۴۰۳ حدود ۰.۱ درصد کاهش یافته است. این کاهش هرچند نشانهای از بهبود نسبی بازار کار محسوب میشود، اما کارشناسان معتقدند برای ایجاد اشتغال پایدار باید سیاستهای اقتصادی و سرمایهگذاری در بخش تولید تقویت شود.
نرخ بیکاری و مشارکت اقتصادی
مرکز آمار ایران اعلام کرد نرخ مشارکت اقتصادی جمعیت ۱۵ ساله و بیشتر در سال گذشته به ۴۰.۶ درصد رسیده است.
این شاخص نسبت به سال قبل ۰.۴ درصد کاهش داشته و نشان میدهد بخشی از جمعیت در سن کار، از بازار کار خارج شدهاند.
در واقع، نرخ بیکاری تنها یکی از شاخصهای وضعیت بازار کار است و کاهش نرخ مشارکت اقتصادی نیز میتواند بر تحلیل شرایط اشتغال تأثیرگذار باشد.
افزایش تعداد شاغلان در کنار رشد جمعیت غیرفعال
بر اساس این گزارش، جمعیت شاغلان کشور به ۲۴ میلیون و ۸۲۲ هزار نفر رسیده که نسبت به سال قبل ۳۴ هزار نفر افزایش داشته است.
همچنین جمعیت غیرفعال اقتصادی شامل دانشجویان، خانهداران، بازنشستگان و افرادی که جویای کار نیستند، به بیش از ۳۹ میلیون و ۳۱۱ هزار نفر رسیده که نسبت به سال قبل حدود ۷۹۱ هزار نفر افزایش یافته است.
کارشناسان معتقدند بررسی نرخ بیکاری در کنار روند افزایش جمعیت غیرفعال، تصویر دقیقتری از وضعیت بازار کار ارائه میدهد.
نرخ بیکاری در بخشهای مختلف اقتصاد
بررسی سهم اشتغال در بخشهای اقتصادی نشان میدهد:
- بخش خدمات با ۵۳.۲ درصد بیشترین سهم اشتغال را دارد.
- بخش صنعت ۳۲.۸ درصد از اشتغال کشور را به خود اختصاص داده است.
- بخش کشاورزی نیز سهمی معادل ۱۳.۹ درصد دارد.
توزیع اشتغال میان این سه بخش نشان میدهد همچنان خدمات مهمترین بخش اشتغالزایی کشور محسوب میشود، هرچند رشد سرمایهگذاری در صنعت میتواند بر کاهش نرخ بیکاری در سالهای آینده اثرگذار باشد.
نرخ بیکاری جوانان همچنان بالاست
یکی از مهمترین بخشهای گزارش مرکز آمار، مربوط به نرخ بیکاری جوانان است.
بر اساس این گزارش، نرخ بیکاری افراد ۱۵ تا ۲۴ ساله در سال ۱۴۰۴ به ۲۰.۳ درصد رسیده است.
این شاخص نسبت به سال قبل ۰.۲ درصد افزایش یافته و نشان میدهد ورود جوانان به بازار کار همچنان با دشواری همراه است.
همچنین نرخ بیکاری گروه سنی ۱۸ تا ۳۵ سال نیز حدود ۱۵ درصد اعلام شده که نسبت به سال قبل ۰.۳ درصد افزایش داشته است.
اشتغال ناقص و ساعات کاری
مرکز آمار ایران اعلام کرد ۷.۶ درصد شاغلان کشور دارای اشتغال ناقص هستند.
این افراد به دلایل اقتصادی از جمله رکود فعالیت، کمبود فرصت شغلی یا کاهش ساعت کاری، کمتر از ۴۴ ساعت در هفته کار کرده و آماده پذیرش ساعات کاری بیشتر هستند.
از سوی دیگر، ۳۸.۴ درصد شاغلان بیش از ۴۹ ساعت در هفته مشغول به کار هستند که نشاندهنده توزیع نامتوازن فرصتهای شغلی در بازار کار است.
بررسی همزمان نرخ بیکاری و شاخص اشتغال ناقص، اطلاعات مهمی درباره کیفیت اشتغال در اقتصاد ایران ارائه میدهد.
چشمانداز بازار کار
کارشناسان اقتصادی معتقدند کاهش پایدار نرخ بیکاری نیازمند افزایش سرمایهگذاری، رونق تولید، حمایت از کسبوکارها و توسعه فرصتهای شغلی برای جوانان و فارغالتحصیلان دانشگاهی است.
همچنین افزایش نرخ مشارکت اقتصادی، توسعه آموزشهای مهارتی و تقویت بخش خصوصی میتواند زمینه کاهش بیکاری و افزایش اشتغال مولد را فراهم کند.
در صورت اجرای سیاستهای مناسب، امکان کاهش بیشتر نرخ بیکاری و بهبود وضعیت بازار کار در سالهای آینده وجود خواهد داشت.
جمعبندی
جدیدترین گزارش مرکز آمار ایران نشان میدهد نرخ بیکاری در سال ۱۴۰۴ به ۷.۵ درصد رسیده و نسبت به سال قبل اندکی کاهش یافته است، اما همزمان افزایش نرخ بیکاری جوانان، کاهش مشارکت اقتصادی و رشد جمعیت غیرفعال از مهمترین چالشهای بازار کار کشور به شمار میرود.
کارشناسان تأکید میکنند کاهش واقعی نرخ بیکاری تنها با ایجاد فرصتهای شغلی پایدار، حمایت از سرمایهگذاری، رونق تولید، توسعه صنایع و افزایش مهارتآموزی امکانپذیر است. همچنین بهبود فضای کسبوکار و افزایش مشارکت اقتصادی میتواند در سالهای آینده نقش مهمی در ارتقای وضعیت اشتغال کشور داشته باشد.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟