شایان اویسقرن، دانشمند برجستهی ایرانی، موفق شد مدال آباکوس ۲۰۲۶ را از اتحادیهی بینالمللی ریاضیات دریافت کند.
به گزارش ثروت فردا، شایان اویسقرن، استاد ایرانی علوم کامپیوتر دانشگاه واشنگتن، موفق شد مدال آباکوس ۲۰۲۶ اتحادیهی بینالمللی ریاضیات را دریافت کند؛ جایزهای که مهمترین نشان جهانی برای پژوهشگران زیر ۴۰ سال در حوزهی مبانی ریاضی علوم کامپیوتر به شمار میرود.
اتحادیهی بینالمللی ریاضیات، موسوم به IMU، نام اویسقرن را در جریان کنگرهی بینالمللی ریاضیدانان ۲۰۲۶ در فیلادلفیای آمریکا بهعنوان برندهی مدال آباکوس اعلام کرد.
کمیتهی داوری این جایزه، پژوهشهای اویسقرن در زمینهی بنیانهای ریاضی علوم کامپیوتر و استفادهی خلاقانه از شاخههای ظاهراً نامرتبط ریاضیات برای حل مسائل قدیمی طراحی الگوریتمها را «پیشگامانه» توصیف کرد.
پژوهشهای این دانشمند ایرانی، تحلیل الگوریتمها را از چارچوبهای سنتی مانند ترکیبیات و احتمالات فراتر برد و مفاهیمی از هندسهی چندجملهایها و دیگر حوزههای پیشرفتهی ریاضی را وارد علوم کامپیوتر نظری کرد. این رویکرد به درک عمیقتری از درختهای پوشا و پایههای ماتروید منجر شد.
بر اساس گزارش ثروت فردا، یکی از برجستهترین دستاوردهای اویسقرن به مسئلهی فروشندهی دورهگرد مربوط میشود؛ یکی از مشهورترین مسائل بهینهسازی که در آن باید کوتاهترین مسیر ممکن برای بازدید از چند مقصد و بازگشت به نقطهی آغاز پیدا شود.
او با مشارکت در توسعهی الگوریتمهای تقریبی جدید، توانست از محدودیت عملکرد الگوریتم کریستوفیدس عبور کند؛ رکوردی که حدود پنج دهه در این حوزه پابرجا مانده بود.
مدال آباکوس ۲۰۲۶؛ افتخاری مهم برای علوم کامپیوتر نظری
دریافت مدال آباکوس ۲۰۲۶ نشاندهنده اهمیت پژوهشهایی است که در مرز میان ریاضیات و علوم کامپیوتر انجام میشوند. علوم کامپیوتر نظری تنها به برنامهنویسی محدود نیست و بخش مهمی از آن به بررسی ساختارهای ریاضی، الگوریتمها و روشهای حل مسائل پیچیده اختصاص دارد.
پژوهشهای شایان اویسقرن نیز در همین حوزه قرار میگیرد؛ جایی که استفاده از ابزارهای پیشرفته ریاضی میتواند به حل مسائل قدیمی و پیچیده در طراحی الگوریتمها کمک کند.
تحقیقات اویسقرن همچنین تأثیر مهمی بر مطالعهی الگوریتمهای نمونهگیری مونتکارلوی زنجیرهی مارکوف داشته است. اثبات حدس میهائیل–وزیرانی و حل قویترین نسخهی حدس میسون با استفاده از مفهوم «استقلال طیفی» از دیگر دستاوردهایی است که کمیتهی مدال آباکوس به آنها اشاره کرده است.
آنا کارلین، استاد دانشگاه واشنگتن و یکی از همکاران اویسقرن، دربارهی شیوهی پژوهشی او گفته است پژوهشگران برجسته معمولاً میان موضوعاتی که در ظاهر هیچ ارتباطی با یکدیگر ندارند، پیوند برقرار میکنند.
این ویژگی در بسیاری از پژوهشهای پیشرفته علوم کامپیوتر اهمیت زیادی دارد. گاهی یک مسئله قدیمی در حوزه الگوریتمها، با استفاده از مفاهیمی از شاخهای کاملاً متفاوت از ریاضیات، مسیر تازهای برای حل پیدا میکند.
از المپیاد جهانی تا استادی دانشگاه واشنگتن
شایان اویسقرن سال ۱۳۶۴ در اصفهان متولد شد و از دوران نوجوانی استعداد چشمگیری در حل مسائل ریاضی و الگوریتمی از خود نشان داد. آشنایی او با کتابی شامل مسائل المپیاد که برادر بزرگترش در اختیارش گذاشته بود، علاقهاش به حل مسائل پیچیدهی ریاضی را شکل داد.
او در سال ۱۳۸۲ موفق به کسب مدال طلای المپیاد جهانی کامپیوتر شد و سپس تحصیلات خود را در رشتهی مهندسی کامپیوتر دانشگاه صنعتی شریف ادامه داد.
اویسقرن پس از آن برای ادامهی تحصیل راهی دانشگاه استنفورد شد و مدرک دکتری علوم کامپیوتر خود را زیر نظر امین صابری دریافت کرد. او پس از گذراندن دورهی پسادکتری در دانشگاه کالیفرنیا برکلی، در سال ۱۳۹۳ به دانشگاه واشنگتن پیوست و اکنون استاد علوم و مهندسی کامپیوتر این دانشگاه است.
مسیر علمی برنده مدال آباکوس ۲۰۲۶
مسیر علمی شایان اویسقرن از موفقیت در المپیاد جهانی کامپیوتر آغاز شد و به پژوهشهای سطح بالای دانشگاهی در علوم کامپیوتر نظری ادامه پیدا کرد. این مسیر نشان میدهد که آموزش عمیق در ریاضیات و مهارت حل مسئله، نقش مهمی در شکلگیری پژوهشگران برجسته حوزه الگوریتم دارد.
مدال آباکوس ۲۰۲۶ نیز نتیجه همین مسیر علمی و مجموعهای از پژوهشهای گسترده در حوزههای مختلف علوم کامپیوتر نظری است.
مدال آباکوس چیست؟
مدال آباکوس هر چهار سال یکبار به پژوهشگری زیر ۴۰ سال اعطا میشود که دستاوردهای برجستهای در جنبههای ریاضی علوم اطلاعات و علوم کامپیوتر نظری داشته باشد. این جایزه شامل یک مدال طلا و پاداش نقدی ۱۰ هزار یورویی است.
این نشان پیشتر با نام جایزهی رولف نوانلینا شناخته میشد و از مهمترین جوایز بینالمللی حوزهی علوم کامپیوتر نظری محسوب میشود.
مدال آباکوس ۲۰۲۶ همزمان با مدالهای فیلدز اهدا شد؛ جوایزی که معمولاً از آنها بهعنوان معادل نوبل در دنیای ریاضیات یاد میشود.
چرا مدال آباکوس ۲۰۲۶ اهمیت دارد؟
مدال آباکوس یکی از مهمترین جوایز بینالمللی برای پژوهشگران جوان علوم کامپیوتر نظری محسوب میشود. این جایزه به دانشمندانی تعلق میگیرد که در زمینههای ریاضی علوم اطلاعات و مبانی نظری علوم کامپیوتر دستاوردهای برجستهای داشته باشند.
از این منظر، دریافت مدال آباکوس ۲۰۲۶ برای شایان اویسقرن، علاوه بر یک موفقیت فردی، بازتابی از جایگاه پژوهشهای یک دانشمند ایرانی در سطح بینالمللی است.
مبین احمدی
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟