دیپلماسی بیشکک در شرایطی مورد توجه قرار گرفته است که ایران هم‌زمان با افزایش فشارهای اقتصادی و تلاش واشنگتن برای محدود کردن روابط تجاری تهران، به دنبال استفاده بیشتر از ظرفیت‌های منطقه‌ای و چندجانبه است. حضور مسعود پزشکیان در اجلاس سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان و دیدارهای او با رهبران کشورهای مختلف، بخشی از همین رویکرد را نشان می‌دهد.
به گزارش ثروت فردا، این رایزنی‌ها از منظر اقتصادی اهمیت ویژه‌ای دارد؛ زیرا توسعه روابط تجاری با کشورهای آسیایی می‌تواند مسیرهایی برای حفظ و گسترش مبادلات اقتصادی ایران ایجاد کند. در همین چارچوب، دیپلماسی بیشکک را می‌توان یکی از جلوه‌های تلاش تهران برای تقویت همکاری‌های منطقه‌ای و کاهش آثار فشارهای خارجی دانست.
دیپلماسی بیشکک در برابر کارزار واشنگتن
درست یک هفته پس از آغاز کارزار واشنگتن برای به انزوا کشاندن اقتصاد ایران، تهران با رایزنی‌های سطح بالا با رهبران جهان در پی یافتن مسیرهایی تازه برای توسعه تجارت است.
کسری غفوری: درست یک هفته پس از آغاز کارزار واشنگتن برای به انزوا کشاندن اقتصاد ایران، تهران با رایزنی‌های سطح بالا با رهبران جهان در پی یافتن مسیرهایی تازه برای توسعه تجارت است.
مسعود پزشکیان، رئیس‌جمهوری ایران، روزهای دوشنبه و سه‌شنبه را در کنار دیگر رهبران سازمان همکاری شانگهای در قرقیزستان سپری کرد. این حضور تازه‌ترین نشانه از آن است که هشدارهای آمریکا مبنی بر پرهیز از تعامل با تهران و درخواست برای قطع روابط تجاری با ایران، حتی در میان برخی از متحدان واشنگتن نیز خریداری ندارد.
نارندرا مودی، نخست‌وزیر هند در دیدار با پزشکیان بر تمایل کشورش برای تقویت روابط در بخش‌های مختلف تاکید کرد و شهباز شریف، نخست‌وزیر پاکستان نیز اظهارات مشابهی را مطرح ساخت. الهام علی‌اف، رئیس‌جمهوری آذربایجان، خواستار همکاری بیشتر در زمینه‌های متنوع تجاری و اقتصادی شد و در همین حال، صدر جباروف، رهبر قرقیزستان، پیشنهاد سرمایه‌گذاری تهران در یک پالایشگاه نفت در این کشور آسیای مرکزی را ارائه داد.
رئیس‌جمهوری ایران در سخنرانی خود در این نشست پیشنهاد داد که سازمان همکاری شانگهای بانک و صندوق ضمانت صادرات ویژه خود را تاسیس کند.
به نوشته بلومبرگ، چین و روسیه در اوایل دهه ۲۰۰۰ میلادی سازمان شانگهای را به عنوان یک وزنه تعادل ژئوپلیتیک و اقتصادی در برابر ایالات متحده پایه‌گذاری کردند. با این حال، این بلوک شامل کشورهایی با روابط نزدیک با واشنگتن مانند پاکستان نیز می‌شود. کشوری که به عنوان متحد اصلی خارج از ناتو شناخته شده و در عین حال میانجی‌گر ارشد در تلاش‌های دیپلماتیک برای پایان دادن به جنگ در خاورمیانه بوده است.
سازمان همکاری شانگهای از یک نظم جهانی چندقطبی با تمرکز کمتر بر هژمونی آمریکا حمایت می‌کند و خواهان افزایش مبادلات تجاری با ارزهایی غیر از دلار است. این دو هدف مدت‌هاست که از سوی ایران نیز با جدیت دنبال می‌شود.
به گزارش خبرگزاری دانشجو، پزشکیان روز سه‌شنبه در دیدار با ولادیمیر پوتین، رئیس‌جمهوری روسیه، هدف از مشارکت کشورش در پیمان‌های شانگهای و بریکس را مبارزه با یک‌جانبه‌گرایی عنوان کرد.
هرچند هنوز هیچ توافق ملموسی با تهران در نشست قرقیزستان اعلام نشده است، اما این دیپلماسی عمومی نشانه دیگری از مسیر دشوار دولت دونالد ترامپ برای وادار کردن ایران به دادن امتیاز از طریق فشار آوردن به اقتصاد این کشور است.
اسکات بسنت، وزیر خزانه‌داری آمریکا، در یادداشتی در روزنامه فایننشال تایمز وعده داد که بزرگترین تهاجم مالی تاریخ را به کار خواهد گرفت تا دولت‌های مختلف اعم از متحدان واشنگتن و دیگر کشورها را وادار کند تمامی ارتباطات مالی و تجاری باقی‌مانده با ایران را قطع کنند.
با وجود این تا به امروز کشورهایی نظیر چین به عنوان خریدار اصلی نفت ایران در کنار پاکستان و ترکیه، یا در برابر ایده پایان دادن به روابط تجاری و اقتصادی با ایران مقاومت کرده‌اند، یا به سادگی از کنار این تهدیدها گذشته‌اند.
پزشکیان که در ساختار سیاسی ایران به عنوان چهره‌ای میانه‌رو شناخته می‌شود، طی هفته‌های اخیر تاکید کرده است که تهران باید برای ترمیم و التیام اقتصاد به جنگ پایان دهد. با این وجود، او و دیگر مقامات ارشد کشور سیگنال‌هایی فرستاده‌اند مبنی بر اینکه تنها در صورتی به میز مذاکره بازخواهند گشت که ایالات متحده محاصره اقتصادی را لغو کرده و یادداشت تفاهم امضا شده در ماه ژوئن را بپذیرد. در این میان، هر یک از طرفین دیگری را به نقض مفاد این توافق متهم می‌کند.
برگرفته از گزارش گروه آنلاین روزنامه دنیای اقتصاد- کسری غفوری.
دیپلماسی بیشکک و توسعه تجارت ایران
به گزارش ثروت فردا،دیپلماسی بیشکک را می‌توان در چارچوب تلاش ایران برای گسترش مسیرهای تجارت خارجی تحلیل کرد. در شرایطی که فشارهای اقتصادی و محدودیت‌های مالی می‌تواند هزینه مبادلات بین‌المللی را افزایش دهد، همکاری با کشورهای آسیایی و همسایگان اهمیت بیشتری پیدا می‌کند.
در این میان، دیپلماسی بیشکک تنها به دیدارهای سیاسی محدود نمی‌شود و ظرفیت‌های اقتصادی، انرژی، حمل‌ونقل و سرمایه‌گذاری نیز در این چارچوب اهمیت دارند. توسعه چنین همکاری‌هایی می‌تواند به متنوع‌تر شدن شرکای اقتصادی ایران کمک کند.
دیپلماسی بیشکک در برابر فشارهای اقتصادی
یکی از ابعاد مهم دیپلماسی بیشکک، تلاش برای جلوگیری از تبدیل فشارهای خارجی به انزوای اقتصادی است. ایران در سال‌های اخیر بر استفاده از ظرفیت کشورهای منطقه و اقتصادهای نوظهور برای توسعه تجارت تأکید داشته است.
در این شرایط، دیپلماسی بیشکک می‌تواند بستری برای تقویت ارتباطات اقتصادی با کشورهایی باشد که در سیاست خارجی خود الزاماً از رویکردهای واشنگتن پیروی نمی‌کنند.
نقش سازمان همکاری شانگهای در تجارت
سازمان همکاری شانگهای از مهمترین بسترهای چندجانبه‌ای است که ایران می‌تواند از ظرفیت آن برای توسعه روابط اقتصادی استفاده کند. حضور کشورهای بزرگی مانند چین، هند و روسیه در این سازمان، اهمیت اقتصادی آن را افزایش داده است.
از این منظر، دیپلماسی بیشکک می‌تواند برای تهران فرصتی جهت طرح پیشنهادهای اقتصادی و ایجاد سازوکارهای تازه در حوزه تجارت و سرمایه‌گذاری باشد.
پیشنهاد ایجاد بانک و صندوق ضمانت صادرات ویژه سازمان همکاری شانگهای نیز در همین چارچوب قابل بررسی است؛ زیرا ایجاد ابزارهای مالی مشترک می‌تواند در بلندمدت به تسهیل تجارت میان اعضا کمک کند.
دیپلماسی بیشکک و روابط با کشورهای منطقه
یکی از نکات مهم در دیپلماسی بیشکک، گستردگی رایزنی‌های ایران با کشورهای مختلف است. روابط با هند، پاکستان، آذربایجان، قرقیزستان، روسیه و دیگر کشورهای آسیایی می‌تواند مجموعه‌ای از مسیرهای تجاری و اقتصادی را پیش روی تهران قرار دهد.
برای اقتصاد ایران، تنوع شرکای تجاری اهمیت زیادی دارد. افزایش همکاری‌های منطقه‌ای می‌تواند زمینه را برای توسعه بازارهای صادراتی، جذب سرمایه‌گذاری و افزایش مبادلات فراهم کند.
چشم‌انداز دیپلماسی بیشکک
در مجموع، دیپلماسی بیشکک را باید بخشی از سیاست ایران برای تقویت همکاری‌های چندجانبه و استفاده از ظرفیت اقتصادهای آسیایی دانست. نتیجه این رویکرد به میزان تبدیل رایزنی‌های سیاسی به توافق‌های عملی اقتصادی وابسته خواهد بود.
اگر همکاری‌های مطرح‌شده در حوزه تجارت، انرژی، حمل‌ونقل و سازوکارهای مالی به مرحله اجرا برسد، دیپلماسی بیشکک می‌تواند فراتر از یک رویداد سیاسی، به یکی از مسیرهای تقویت تجارت خارجی ایران تبدیل شود.
در چنین شرایطی، استمرار دیپلماسی بیشکک و پیگیری توافق‌های اقتصادی می‌تواند اهمیت بیشتری پیدا کند؛ به‌ویژه اگر تهران بتواند روابط سیاسی ایجادشده را به پروژه‌های مشخص و قابل اجرا در بخش‌های مختلف اقتصادی تبدیل کند.
نظر شما در مورد این مطلب چیه؟